• gids53

Aalmoezenier Cuypers en de maiden-trip van de Comte de Smet de Naeyer, 1905.

Podcast: https://www.gidsnummer53.com/podcasts ; Spotify: https://open.spotify.com/episode/2vGbKOq9oUaoc7GW0u69jE?si=YeBSrNvOS5KjVAcsbQUHnQ

Postkaart van E. Cuypers naar de buren in Stabroek, 5 maart 1905. De CdSdN in volle vaart. © Poldermuseum, Lillo.

In het stadsarchief van Antwerpen worden er een hele reeks foto's bewaard van de 2e afvaart van de Comte de Smet de Naeyer in februari 1906. Aan de Van Dijckkaai vlak bij het tolhuis lag het schip toen aangemeerd.

De Comte de Smet de Naeyer aan de Van Dyck kaai, thuisbasis van de AMB. © Felixarchief, Antwerpen.

Er liep daar heel wat sjiek volk rond op het dek, tot de minister van Nijverheid en Arbeid Gustave Francotte toe, die een gevleugelde speech hield voor de cadetten over het belang van hun reis voor het kleine 'grote België.

Minister Francotte met hoge hoed spreekt de cadetten toe. © Felixarchief, Antwerpen

Ook de familieden en andere kijklustigen mochten nog even aan boord voor de afvaart om afscheid te nemen van hun geliefden, zonen of vaders. Ze mochten natuurlijk wel niet mee op reis. De bemanning kruipt in de touwen om een laatste saluut uit te brengen naar de mensen op de kade. Volgens een ooggetuige gebeurde dit in een 'vreemde' stilte.

2 slepers trekken de Comte de Smet de Naeyer naar het midden van de Schelde en nemen de zeiler mee op sleeptouw in de richting van Vlissingen.

De Comte de Smet de Naeyer in het midden van de Schelde. © Felixarchief, Antwerpen.

De bestemming van de eerste reis is Valparaiso, de grootste havenstad van Chili. Ze is ook de meest kleurrijke stad van het land tegenwoordig. Wanneer de Comte er toekomt in april 1905 beschrijft de cadet die aan het woord is in de podcast, hoe vies en vuil de stad wel is; er heerst een tyfus en pokkenepidemie. Toch wel jammer als je weet dat Valparaiso wil zeggen: de paradijselijke vallei. Een jaartje later, op 16 augustus 1906 zou de stad getroffen worden door één van de zwaarste aardbevingen uit de 20e eeuw. 8.6 op de schaal van Richter, 10.000 doden en de stad helemaal verwoest!

Maar dit lot van de stad hebben heel wat opvarenden van de Comte, die er in 1905 aangemeerd lag, niet meer mogen meemaken. Het fatale ongeval met het schoolschip had 4 maanden eerder plaatsgevonden.


Met dank aan Philippe Beaujean voor de postkaart die Eduard Cuypers stuurde aan zijn buren vanuit Funchal. Ze hangt mooi in het Poldermuseum van Lillo.


--------

Bronnen:

GEERTS, G., Rusthuis Aalmoezenier Cuypers te Stabroek 1908-1983, in: Polderheem, n°3 (18e jgn), 1983, 58 p.

JOPPEN, W. en JOPPEN, L., Kroniek van Stabroek. 1250-2008. Heruitgave van 'Kroniek van Stabroek 1250-1980', Stabroek, 2008.

MOUS, W., Van "Gesticht" en Godshuis tot Rust & Verzorgingstehuis Aalmoezenier Cuypers te Stabroek. Schets van een levend monument, in: Heemkring Molengalm, n°4 (6e jgn), 2004.

'De twee reizen van het Schoolschip "Comte de Smet de Naeyer", uitgegeven ten profijte van schoolschip's gedenkzuil, 1907.

BULCKAERT, L., Doofpot anno 1906: schipbreuk Belgische marine, in: Brussel deze week, 14/10/2006.

Archief GvA:

13/01/1906, De 'Comte de Smet de Naeyer' in de haven, GvA, p.2.

15/04/2006, De ramp die een raadsel bleef, GvA, p72.


Digitaal:

https://www.hln.be/weernieuws/overzicht-van-de-zwaarste-aardbevingen-sinds-1906~af8ae015/

Recente blogposts

Alles weergeven